Adli Yardım Talep Dilekçesi

Adli yardım kimlere sağlanır?

Dava açmak ya da icra takibi yapmak harç, gider avansı, bilirkişi ve tanık ücretleri gibi masraflar gerektirir. Kendisinin ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeden bu giderleri kısmen ya da tamamen ödeyemeyecek durumdaki kişiler, taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması kaydıyla adli yardımdan yararlanabilir (HMK m. 334). Adli yardım dava açarken, savunma yaparken, ihtiyati tedbir gibi geçici hukuki korunma taleplerinde ve icra takibinde istenebilir. Yabancılar için ayrıca karşılıklılık şartı aranır.

Mahkeme davanın sonucunu önceden tartmaz; yalnızca talebin açıkça temelsiz olup olmadığına ve mali durumunuza bakar. İdari yargıda da adli yardım konusunda HMK hükümleri uygulanır (İYUK m. 31); idare mahkemesinde açılacak bir dava için de bu dilekçeyi kullanabilirsiniz.

Adli yardım neleri kapsar?

Mahkemenin adli yardım kararı şu imkânları sağlar (HMK m. 335):

• Geçici muafiyet: Yapılacak bütün yargılama ve takip giderlerinden geçici olarak muaf tutulursunuz.
• Teminattan muafiyet: Yargılama ve takip giderleri için teminat göstermeniz gerekmez.
• Devletçe avans: Dava ya da takip sırasında yapılması gereken giderler Devlet tarafından avans olarak ödenir.
• Avukat: Davanın avukatla takibi gerekiyorsa, ücreti sonradan ödenmek üzere bir avukat temin edilir; mahkemenin talebiyle baronun görevlendirdiği avukatın ücreti yargılama gideri olarak Hazineden ödenir (m. 340).
• Kısmi karar ve süre: Mahkeme bu imkânların yalnız bir kısmından yararlanmanıza da karar verebilir. Adli yardım hükmün kesinleşmesine kadar sürer, ancak daha önce yapılmış giderleri kapsamaz (m. 337/3).

Nereye ve nasıl başvurulur?

Talep, asıl davanın ya da işin karara bağlanacağı mahkemeye yapılır; icra ve iflas takiplerinde takibin yapılacağı yerdeki icra mahkemesine başvurulur. İstinaf ya da temyiz aşamasında adli yardım bölge adliye mahkemesinden veya Yargıtaydan istenir (HMK m. 336). Henüz dava açmadıysanız talebinizi dava dilekçenizle birlikte verebilirsiniz; formda esas numarası alanını boş bıraktığınızda dilekçe buna göre düzenlenir.

Dilekçeye iddianızın özetini, iddianızı dayandıracağınız delilleri ve yargılama giderlerini karşılayamayacağınızı gösteren mali durum belgelerini eklemek zorunludur. Kanun belge türlerini saymaz; gelirinizi gösteren belgeler, sosyal yardım aldığınızı gösteren yazılar, adınıza kayıtlı taşınmaz ve araç olup olmadığını gösteren kayıtlar bu amaçla kullanılabilir. Mahkeme sunulan belgeleri birlikte değerlendirir. Adli yardım talebine ilişkin evrak her türlü harç ve vergiden muaftır (m. 336/4).

Talep reddedilirse ya da karar kaldırılırsa

Mahkeme talebi duruşma yapmadan inceleyebilir; siz isterseniz inceleme duruşmalı yapılır. Ret kararında, sunduğunuz bilgi ve belgelerin neden kabul edilmediği açıkça yazılmalıdır (HMK m. 337/1). Ret kararına tebliğinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkemeye dilekçe vererek itiraz edebilirsiniz; itiraz üzerine verilen karar kesindir. Talebiniz reddedilse bile ödeme gücünüz sonradan ciddi biçimde azalırsa yeniden başvurabilirsiniz (m. 337/2).

Mali durumunuz hakkında kasten ya da ağır kusurla yanlış bilgi verdiğiniz ortaya çıkar veya durumunuz sonradan yeterince iyileşirse adli yardım kararı kaldırılır (m. 338). Davayı kaybederseniz ertelenen giderler ve Devletin ödediği avanslar sizden tahsil edilir; mahkeme bunların en çok bir yıl içinde aylık eşit taksitlerle ödenmesine, tahsil sizi açıkça mağdur edecekse kısmen ya da tamamen muafiyete karar verebilir (m. 339).

Baro adli yardım bürosu ve dilekçeyi verme

Mahkemeden adli yardım istemenin yanında, avukatlık ücretini ve diğer giderleri karşılayamayan kişiler barolardaki adli yardım bürosuna da başvurabilir (Avukatlık Kanunu m. 176–178). Büroya başvuran, isteminde haklı olduğunu delillerle göstermek zorundadır; ret hâlinde baro başkanına başvurulabilir ve onun kararı kesindir. Baronun adli yardımı avukatlık hizmetinin sağlanmasına yöneliktir; harç ve diğer giderlerden muafiyet için mahkemeden ayrıca bu dilekçeyle adli yardım istenir.

Dilekçeyi imzalayıp belgelerinizle birlikte mahkeme kalemine ya da dava açıyorsanız dava dilekçenizle birlikte tevzi bürosuna teslim edebilirsiniz. E-imzanız varsa UDF dosyasını UYAP Doküman Editörü'nde kontrol edip imzalayarak gönderebilirsiniz; bu araçla üretilen UDF imzasızdır. Bu sayfa genel bilgi verir, hukuki danışmanlık değildir; talebinizin kapsamı konusunda tereddüdünüz varsa baronun adli yardım bürosundan destek isteyin.

Kanuni dayanak ve süre

Bu dilekçe için kanunda herkese uygulanan sabit bir süre yoktur; mahkemenin ya da merciin verdiği süreye uyun ve güncel mevzuatı kontrol edin.

• HMK m. 334–340 — 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (mevzuat.gov.tr, güncel metin)
• Avukatlık Kanunu m. 176–178 — 1136 sayılı Avukatlık Kanunu (mevzuat.gov.tr, güncel metin)

Dilekçe örneğinin tam metni

Aşağıdaki metin, formu boş bıraktığınızda oluşan örnektir; köşeli parantezli yerler sizin bilgilerinizle dolar. Form bilgileriniz sunucuya gönderilmez, dilekçe tarayıcınızda üretilir. Bu metin örnektir; kendi durumunuza göre uyarlayın. Hukuki danışmanlık değildir; süre ve usul için güncel mevzuatı kontrol edin ya da bir avukata danışın. UDF olarak indirdiğiniz dosya imzasızdır; göndermeden önce UYAP Doküman Editörü'nde kontrol edip e-imza ya da mobil imzayla imzalayın.

[MAHKEME]

TALEP EDEN : [Adınız soyadınız] (Davacı, T.C. Kimlik No: [T.C. kimlik numaranız])

[Adresiniz]

KARŞI TARAF : [Karşı tarafın adı / unvanı]

KONU : Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334 ve devamı maddeleri uyarınca adli yardım talebimdir.

AÇIKLAMALAR :

[Karşı tarafın adı / unvanı] ile aramızdaki [Uyuşmazlığın konusu (kısaca)] uyuşmazlığına ilişkin davamı açmak istiyorum; dava dilekçem bu talebimle birlikte sunulmaktadır. Yargılama giderlerini karşılayamadığım için adli yardımdan yararlanmak istiyorum.

İddiamın özeti

1- [İddianızın özeti]

Mali durumum

Kendimin ve ailemin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin yargılama giderlerini ödeyecek güçte değilim. Mali durumum şöyledir:

1- [Mali durumunuz]

Talebimin kapsamı

1- Yapılacak tüm yargılama ve takip giderlerinden geçici olarak muaf tutulmam,

2- Yargılama ve takip giderleri için teminat göstermekten muaf tutulmam,

3- Dava ve takip sırasında yapılması gereken giderlerin Devlet tarafından avans olarak ödenmesi,

4- Davanın avukatla takibi gerektiğinden, ücreti sonradan ödenmek üzere bir avukat görevlendirilmesi.

Talebim açıkça dayanaktan yoksun değildir. İddiamı destekleyen deliller ile mali durumumu gösteren belgeler ekte sunulmuştur. Adli yardım talebine ilişkin evrak, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 336. maddesi uyarınca her türlü harç ve vergiden muaftır.

HUKUKİ SEBEPLER : 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 334–340 ve ilgili mevzuat.

SONUÇ VE İSTEM : Açıkladığım nedenlerle Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 335. maddesinde sayılan bütün imkânlardan yararlanmak üzere adli yardım talebimin kabulüne ve baro tarafından avukat görevlendirilmesi için gereğinin yapılmasına karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.

[Tarih]

Talep Eden

[Adınız soyadınız]

İmza

EKLER :

1- [Ekleyeceğiniz belgeler]